Przedłużone zwolnienie Prezesa ULC dot. operacji STS-01 i STS-02 wykonywanych przez podmioty z sektora publicznego

W artykule opublikowanym 14 stycznia 2026 r. pt. „Zwolnienia ULC dla dronów w 2026 – co zmienia się po końcu NSTS?” opisałem w szczegółach wszystkie zwolnienia dla użytkowników dronów opublikowane przez Urząd Lotnictwa Cywilnego. Pośród nich było ważne dla wielu zwolnienie dotyczące operacji wykonywanych na podstawie STS-01 i STS-02 przez podmioty z sektora publicznego. Zwolnienie to obowiązywało w okresie 1.01.2026 r. – 1.08.2026 r. Prezes Urzędu zdecydował się jednak przedłużyć to zwolnienie poprzez wydanie nowej decyzji administracyjnej nr LBSP-2.503.11.2026.ULC.1.

Zwolnienie dla podmiotów z sektora publicznego otrzymało również numer LBSP/SPEC/O/2026-05 i obowiązuje od 2 sierpnia 2026 r. aż do 31 grudnia 2027 r.

Co zmieniło się w treści tej decyzji Prezesa ULC i jakie skutki niesie dla odbiorców tego zwolnienia?

Zakres zwolnienia

Zarówno poprzednia jak i zaktualizowana decyzja Prezesa ULC zwalnia podmioty sektora publicznego z dwóch newralgicznych wymogów stosowanych w scenariuszach standardowych STS-01 i STS-02:

• konieczność używania BSP z klasą C5 lub C6
• konieczność zapewnienia kontrolowanego obszaru naziemnego zgodnie z jego definicją i rozmiarem minimalnym zdefiniowanym w poszczególnych scenariuszach STS

Biorąc pod uwagę powyższe, obowiązujące zwolnienie pozwala na:

• realizację lotów w ramach STS-01 dronami bez klasy C5;
• realizację lotów w ramach STS-02 dronami bez klasy C6;
• realizację lotów w STS-01 i STS-02 bez konieczności zapewnienia kontrolowanego obszaru naziemnego, ale z zachowaniem bezpiecznej odległość od osób niezaangażowanych, przeszkód, zwierząt i innych statków powietrznych.

Uwaga: brak klasy C5/C6 nie oznacza jednak, że operacje na podstawie tego zwolnienia można wykonywać dowolnym BSP.  Musi to być produkt seryjny wprowadzony do obrotu, z wyłączeniem BSP skonstruowanych do użytku prywatnego oraz z wyłączeniem bezzałogowych statków powietrznych użytkowanych przez podmioty wskazane w pkt 5 zwolnienia – czyli podmioty systemu szkolnictwa wyższego i nauki w rozumieniu ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. – Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce.

Dodatkowo, w przypadku operacji zgodnych ze scenariuszem STS-02, BSP powinien być wyposażony w funkcję lub system umożliwiający pilotowi: „w każdym czasie (w trakcie operacji) przerwanie misji oraz doprowadzenie do bezpiecznego zakończenia lotu, w szczególności poprzez wydanie komendy awaryjnej skutkującej natychmiastowym zakończeniem wykonywania operacji i przejściem do procedury awaryjnej (np. kontrolowane lądowanie, powrót i lądowanie albo inne rozwiązanie przewidziane przez producenta lub operatora), przy czym sposób użycia tej funkcji oraz kryteria jej zastosowania określa instrukcja operacyjna”.

Zwolnienie LBSP/SPEC/O/2026-05 (decyzja nr LBSP-2.503.11.2026.ULC.1)  jest skierowane dla podmiotów realizujących zadania publiczne oraz innych uprawnionych jednostek wskazanych w decyzji Prezesa ULC i to tutaj zaszły pewne zmiany w stosunku do poprzedniego zwolnienia wprowadzonego decyzją nr LBSP.503.1.2025.ULC.1 w okresie 1.01.2026 r. do 1.08.2026 r.

Jakie podmioty zostały objęte nowym zwolnieniem Prezesa ULC?

Generalnie lista podmiotów została nieznacznie rozszerzona, a zarazem uszczegółowiono zakres dozwolonego zastosowania zwolnienia.

W pierwszym ustępie o treści:

1. organy administracji rządowej wraz z podległymi jednostkami organizacyjnymi oraz jednostki samorządu terytorialnego, związki gminne wraz z podległymi jednostkami organizacyjnymi, służbami, strażami i inspekcjami, w szczególności odpowiedzialnymi za bezpieczeństwo i porządek publiczny, obronność, ochronę granicy państwowej, ochronę przeciwpożarową, ratownictwo oraz zarządzanie kryzysowe;-pojawiły się „związki gminne”, których nie było w poprzedni zwolnieniu. Są to specyficzne zrzeszenia posiadające osobowość prawną, tworzone w celu wspólnego wykonywania zadań publicznych przez samorządy gmin lub powiatów.Kolejne dwa ustępy pozostały niezmienne:
2. operatorzy infrastruktury krytycznej;
3. państwowe osoby prawne oraz państwowe jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej, a także państwowe jednostki organizacyjne wykonujące zadania z zakresu ochrony życia, zdrowia, mienia lub środowiska, w tym organizacje pozarządowe i formacje ochotnicze, którym zadania te powierzono na podstawie przepisów odrębnych, w szczególności jednostki Ochotniczych Straży Pożarnych, podmioty uprawnione do wykonywania ratownictwa górskiego i wodnego, jednostki ochotniczego pogotowia ratunkowego;Druga zmiana zaszła w ustępie nr 4 – tutaj zastosowano uszczegółowienie zasad korzystania ze zwolnienia dla tych podmiotów:
4. podmioty wykonujące operacje z użyciem systemów bezzałogowych statków powietrznych na podstawie umowy, porozumienia albo zlecenia zawartego z podmiotami, o których mowa w pkt 1–3, wyłącznie w związku z wykonywaniem operacji pozostających w rzeczywistym i funkcjonalnym związku z realizacją zadania publicznego, ustawowego albo statutowego tego podmiotu, określonego co najmniej rodzajowo w umowie, porozumieniu albo zleceniu;
   
   Ustęp nr 5 to kolejna zmiana:
5. podmioty systemu szkolnictwa wyższego i nauki w rozumieniu ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. – Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce w zakresie, w jakim wykonywane operacje podlegają rozporządzeniu (UE) 2018/1139, oraz wyłącznie w związku z operacjami wykonywanymi w ramach projektów badawczych, rozwojowych, wdrożeniowych, testowych lub demonstracyjnych albo realizowanych na rzecz podmiotów, o których mowa w pkt 1–3, o ile operacje pozostają w rzeczywistym i funkcjonalnym związku z celem, zakresem lub przewidzianymi rezultatami projektu.

W przedłużonym zwolnieniu mamy zatem rozszerzony katalog operacji dla podmiotów szkolnictwa wyższego i nauki – prócz projektów badawczych, są również projekty rozwojowe, wdrożeniowe, testowe lub demonstracyjnych, o ile operacje pozostają w rzeczywistym i funkcjonalnym związku z celem, zakresem lub przewidzianymi rezultatami projektu.

Kiedy należy złożyć oświadczenie o chęci skorzystania ze zwolnienia?

Operatorzy, którzy złożyli już wymagane oświadczenia do poprzedniego zwolnienia i chcą korzystać z nowego – przedłużonego zwolnienia, powinni zapoznać się z nowymi warunkami opublikowanymi przez ULC, ale nie muszą składać ponownie oświadczenia (poprzednie zachowują ważność o ile są w „dacie ważności”).

Podmioty, które chcą wykonywać operacje na nowym zwolnieniu, ale nie składały oświadczenia do poprzedniego – powinny skorzystać z instrukcji dostępnej na stronie urzędu, w skrócie:

• złożyć oświadczenie o operacji – szablon dostępny tutaj: Oświadczenie_o_operacji_.docx,
• przekazać informację, że loty będą wykonywane na podstawie nowej decyzji Prezesa ULC nr LBSP-2.503.11.2026.ULC.1,
• przesłać potwierdzenie dokonania opłaty lotniczej w wysokości 52 zł za każdy scenariusz standardowy (link z instrukcją do opłat lotniczych),

Treść decyzji nr LBSP-2.503.11.2026.ULC.1 dostępna jest na stronie Biuletynu Informacji Publicznej ULC: https://bip.ulc.gov.pl/images/DECYZJA_zwolnienie_sektor_publiczny_2026.pdf.

Czas obowiązywania zwolnienia

Warto zwrócić uwagę na fakt, iż nowe zwolnienie obowiązuje od 2 sierpnia 2026 r. aż do 31 grudnia 2027 r. czyli znacznie dłużej niż pierwotne 8-miesięczne odstępstwo od przepisów UE. Termin 8 miesięcy nie musiał być zachowany w przypadku przedłużenia, ale decyzja – w razie braku poparcia EASA dla takiego odstępstwa ULC – może w szczególnym przypadku zostać podważona. Zgodnie z przekazywanymi przez urząd informacjami, decyzja ta została skonsultowana z EASA i nie należy się spodziewać jej cofnięcia.